Қазақстан Республикасы Президентiнiң "Мұнай туралы" 1995 жылғы 28 маусымдағы N 2350 заң күшi бар Жарлығына (Қазақстан Республикасы Жоғарғы Кеңесiнiң Жаршысы, 1995 ж., N 11, 76-құжат; Қазақстан Республикасы Парламентiнiң Жаршысы, 1997 ж., N 11, 150-құжат; 1999 ж., N 21, 787-құжат; 2003 ж., N 6, 34-құжат; N 11, 56-құжат):
- 1) актiнiң нысаны мен тақырыбы мынадай редакцияда жазылсын: "Мұнай туралы" Қазақстан Республикасының Заңы";
- 2) кiрiспе алып тасталсын;
- 3) бүкiл мәтiн бойынша: "Жарлықтың", "Жарлықты", "Жарлығына", "Жарлыққa", "Жарлығының", "Жарлығымен", "Жарлық", "Жарлықпен", "Жарлықта" деген сөздер тиiсiнше "Заңның", "Заңға", "Заңына", "Заңды", "Заңының", "Заң", "Заңмен", "Заңда" деген сөздермен ауыстырылсын; "Қазақстан Республикасы Президентiнiң 1996 жылғы 27 қаңтардағы заң күшi бар Жарлығымен", "Қазақстан Республикасы Президентiнiң 1996 жылғы 27 қаңтардағы заң күшi бар Жарлығының", "Қазақстан Республикасы Президентiнiң 1996 жылғы 27 қаңтардағы заң күшi бар Жарлығына" деген сөздер тиiсiнше "Қазақстан Республикасының Заңымен", "Қазақстан Республикасы Заңының", "Қазақстан Республикасының Заңына" деген сөздермен ауыстырылсын; "(уәкiлеттi мемлекеттiк орган)" және "(уәкiлеттi құзыреттi орган)" деген сөздер алып тасталсын; "жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi мемлекеттiк органмен", "Жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi мемлекеттiк орган", "Жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi мемлекеттiк органға", "жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi мемлекеттiк органның", "жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi мемлекеттiк органда", "жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi мемлекеттiк орган" деген сөздер тиiсiнше "жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi уәкiлеттi органмен", "Жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi уәкiлеттi орган", "жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi уәкiлеттi органның", "жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi уәкiлеттi органда", "жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi уәкiлеттi органға" деген сөздермен ауыстырылсын; "Мұнай", "Теңiз", "Теңiздiң", "Iшкi", "Контракт", "Контрактпен", "Контрактiлер", "Контрактiге", "Контрактiмен", "Контрактiнiң", "Контрактiлерге", "Контрактiлерде", "Контрактiде", "Контрактiлердi", "Контрактiнi", "Контрактiлердiң" "Контрактi", "Жер қойнауларында", "Жер қойнауларын", "Мұнай", "Мұнайды", "Мұнайдың", "Мұнайға", "(Блоктардың), "Блоктар", "Блоктарының", "Блокты", "(Блоктар)", "Блоктардың", "Блок", "Мемлекеттiк", "Кен орындарын", "Кен орнының", "Кен орнына", "Кен орнынан", "Кен орындарының", "Кен орындары", "Кен орындарында", "Кен орнында", "Кен орны", "Құзыреттi", "Мердiгер", "Мердiгерге", "Мердiгерлер", "Мердiгердiң", "Мердiгердi", "Mepдiгерден", "Мердiгермен", "Мердiгерлермен", "Mepдiгерде", "Мердiгерлердiң", "Барлау" "Барлаумен", "Барлауға", "Барлауына", "Барлауды", "Барлаудың" "Барлауда", "Өндiрудi", "Өндiру", "Өндiруге", "Өндiруiне", "Өндiрудiң", "Өндiрумен", "Ұлттық", "Құрылыс", "Құрылыста", "Мұнайгаз құбырларын", "Мұнайгаз құбырларының", "Мұнайгаз құбырлары", "Мұнайгаз құбыры", "Коммерциялық", "Табиғи", "Геологиялық", "Оң", "Шекара маңындағы", "Шекара маңында", "Сақтық", "Ластану", "Tay", "Құқық", "Құқықпен", "Жер қойнауын пайдаланушысының", "Жер қойнауын пайдаланушыға", "Жер қойнауын пайдаланушылардың", "Жер қойнауын пайдаланушылардан", "Жер қойнауын пайдаланушы", "Теңiздегi", "Теңiз", "Ең жақсы", "Ережеге", "Iлеспе", "Магистралды", "Ережелермен", "Ережелердiң" деген сөздер кiшi әрiппен жазылсын;
- 4) 1-бап мынадай редакцияда жазылсын:
- 5) Осы Заңда мынадай негiзгi ұғымдар пайдаланылады: 1) жағалау жиегi - су объектici жағалауының судың барынша көтерiлуi (судың толуы) нәтижесiнде пайда болатын жиегi; 2) блок - мұнай операцияларын жүргiзу үшiн мердiгерге беруге арналған және блоктардың арнайы дайындалған картасында блок ретiнде белгiленген жер қойнауының учаскесi; 3) iшкi су айдындары - көлдер, жасанды су қоймалары және басқа да жер үстi су объектiлерi; 4) өндiру - мұнайды жер үстiне шығарумен байланысты кез келген операциялар және соның iшiнде: жер асты және жер үстi өнеркәсiптiк жабдықтары мен құрылыстарын салу мен пайдалануды, оның iшiнде мұнайды өндiру орнынан мердiгердiң құбырынан магистральдық құбырға және (немесе) көлiктiң басқа түрiне аудару орнына дейiн тасымалдау үшiн; мұнайды жер үстiне шығаруды, пайдалану ұңғымаларында жұмыс процесiн ұйымдастыруды және демеп отыруды; мұнайды өңдеудi және механикалық қоспалар мен қабаттағы судан тазартуды; мұнайдан iлеспе құрамдарды алуды, сондай-ақ табиғи газды және iлеспе газды кәдеге жаратуды; жер асты қабаттарында бұрғылау шөгiндiсiн кәдеге жаратуды қамтиды; 5) теңiздi ластау - адамдардың денсаулығына, теңiздiң биологиялық ресурстарына және теңiздiң экожүйесiне зиян келтiретiн не зиян келтiруге қабiлеттi, теңiзде немесе оның жағалауында жұмысты жүзеге асыратын жеке және заңды тұлғаларға кедергiлер жасайтын немесе зиян не залал келтiретiн немесе келтiруге қабiлеттi материалдардың, заттардың, энергияның, шудың, тербелiстердiң теңiз аясына келiп түсуi, сондай-ақ сәулелер мен өрiстердiң алуан үлгiлерiнiң пайда болуы; 6) коммерциялық табу - келiсiм-шарт аумағында әзiрлеу үшiн рентабельдi бiр немесе бiрнеше кен орнын табу; 7) құзыреттi орган - Қазақстан Республикасының Yкiметi айқындайтын және келiсiм-шарттар жасаумен және орындаумен байланысты құқықтарды жүзеге асыруда Қазақстан Республикасының атынан әрекет ететiн мемлекеттiк орган; 8) келiсiм-шарт - мердiгер мен құзыреттi орган арасында мұнай операцияларын жүргiзуге арналған шарт; 9) келiсiм-шарттық аумақ - мердiгер келiсiм-шартта айқындалған мұнай операцияларын жүргiзуге құқылы, геологиялық және (немесе) тау-кендiк бөлумен айқындалатын аумақ; 10) магистральдық құбыр - мұнайды мердiгердiң құбырынан көлiктiң басқа түрiне аудару, өңдеу немесе тұтыну орнына дейiн тасымалдауға арналған желiлiк бөлiктен және онымен iргелес жатқан жер үстi объектiлерiнен, коммуникациялардан, телебасқару мен байланыстан тұратын инженерлiк құрылыс. Құрастырмалы коллектор режимiнде жұмыс iстейтiн құбыр магистральдық құбырға жатпайды; 11) кен орны - кез келген тұрпатты геологиялық резервуардағы көмiрсутектерiнiң бiр немесе бiрнеше табиғи шоғырлары; 12) теңiз - Каспий және Арал теңiздерiнiң қазақстандық бөлiгi шегiндегi су айдыны мен қабаты, сондай-ақ Каспий және Арал теңiздерiнiң (көлдерiнiң) түбi; 13) теңiздiк ғылыми зерттеулер - теңiзде мұнай операцияларын жүргiзу салдарларын зерделеумен байланысты ғылыми-зерттеу жұмыстары; 14) теңiздiк қорғау аймақтары немесе қауiпсiздiк аймақтары - Қазақстан Республикасының Үкiметi айқындайтын, адамдардың, теңiздiң биологиялық ресурстарының, қоршаған ортаның қауiпсiздiгiн, сондай-ақ кеме қатынасын, балық аулауды және Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес жеке және заңды тұлғалардың теңiздегi басқа да қызметтерiн қамтамасыз ету мақсатында теңiз құрылыстарының айналасында белгiленетiн аймақтар; 15) теңiздiк құрылыстар - жасанды аралдарды, бөгеттердi, қондырғыларды, жылжымайтын және жүзбелi жабдықтарды қоса алғанда, теңiзде мұнай операцияларын жүргiзуге арналған жасанды құрылыстар; 16) теңiзде қоршаған ортаны қорғау жөнiндегi ең үздiк тәжiрибе - теңiзде мұнай операцияларын жүргiзуде теңiздi ластаудың ең төменгi деңгейiн жасайтын не теңiздi ластауды толығымен болғызбайтын жалпы қабылданған халықаралық практика; 17) мұнай операцияларын жүргiзу жөнiндегi ұлттық компания (бұдан әрi - ұлттық компания) - өзiнiң жарғылық капиталына мемлекет жүз процент қатысатын, осы Заңмен белгiленген жағдайларда мұнай операцияларын жүзеге acыpу үшiн құрылған заңды тұлға; 18) мұнай-газ құбырлары - мұнай тасымалдауға арналған құбырлар, оның iшiнде магистральдық құбырлар, құрастырмалы коллектор режимiнде жұмыс iстейтiн құбырлар, сондай-ақ құбырлар жүйесi не оның жекелеген бөлiктерi арқылы тасымалданатын заттарды тазарту, айыру және сұйылту жөнiндегi жабдықтар мен тетiктер, бақылау және оқшаулау жүйелерi, электрлi-химиялық қорғаныс жүйелерi мен осындай құбырларға қызмет көрсетуге арналған өзге де жабдықтар; 19) мұнай - шикi мұнай, газ конденсаты және табиғи газ, сондай-ақ шикi мұнай, табиғи газ тазартылғаннан кейiн және жанатын тақтатастарды немесе шайырлы құмдарды өңдегеннен кейiн алынған көмiрсутектерi; 20) мұнай операциялары - құрлықта, өзендердiң, көлдердiң және басқа да iшкi су айдындарының шектерiнде жүргiзiлетiн барлау, өндiру, жер асты қоймалары мен мұнай резервуарларын салу және (немесе) пайдалану жөнiндегi жұмыстар, сондай-ақ теңiздегi мұнай операциялары; 21) теңiздегi мұнай операциялары - теңiзде жүзеге асырылатын барлау, өндiру; 22) оператор - Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес құзыреттi органның жазбаша хабарламасы бойынша мердiгерлер құратын немесе белгiлейтiн, келiсiм-шартты орындауға байланысты қызметтi жедел басқаруды және есепке алу-есеп беру операцияларын жүзеге асыратын заңды тұлға, оның iс-әрекетi үшiн мердiгер мемлекет алдында мүлiктiк жауапкершiлiкте болады; 23) мердiгер - құзыреттi органмен мұнай операцияларын жүргiзуге контракт жасасқан жеке немесе заңды тұлға; 24) кен орындарын әзiрлеудiң оң тәжiрибесi - мұнай операцияларын жүргiзу кезiнде ұтымды, қауiпсiз, тиiмдi және қажеттi болып саналатын жалпы қабылданған әлемдiк практика; 25) мұнайдағы iлеспе компоненттер - мұнай мен қабатты су құрамындағы технологиялық бөлiп алуды талап ететiн пайдалы қазбалар мен әртүрлi қосындылар; 26) сақтық аймағы - Қазақстан Республикасының аумағында теңiз жағалауы жиегiнен құрлыққа қарай бес километрге созылып жатқан аймақ; 27) жағалау маңындағы мемлекеттер - Каспий және Арал теңiздерi (көлдерi) алабында iргелес және қарама-қарсы жатқан мемлекеттер; 28) шекара маңындағы кен орны - Қазақстан Республикасының аумағында немесе бiр бөлiгi теңiз аумағының шегiнде не iргелес немесе қарама-қарсы жатқан мемлекеттiң заңдық құзырындағы теңiзде орналасқан кен орны; 29) табиғи газ - майлы газдан сұйық көмiрсутектерiн сығымдаудан немесе айырудан кейiн қалатын, майлы газды, құрғақ газды, iлеспе газды қоса алғанда, қалыпты атмосфералық температурада және қысымда газ тектес фазада болатын көмiрсутектерi және сұйық немесе газ тектес көмiрсутектерiмен бiрге алынған көмiрсутектi емес газ; 30) кен орындарын сынамалы пайдалану - қабаттардың геологиялық-физикалық сипаттамасы, тереңдегi көмiрсутектердiң жағдайлары, ұңғымалардың өнiмдiлiгi туралы бар ақпаратты нақтылау және қосымша ақпарат алу жөнiндегi жұмыстар, мұнай мен газ алудың жаңа немесе бұрыннан белгiлi технологияларын сынау; 31) барлау - мұнай iздеумен және барлаумен байланысты кез келген операциялар және олар: геологиялық-геофизикалық зерттеулердi; құрылымдық бұрғылауды; iздеу және барлау ұңғымаларын бұрғылауды, сондай-ақ барлаудағы кен орнын сынамалы пайдалануды қамтиды; 32) стратегиялық серiктес - мердiгердi таңдау үшiн, ұлттық компания мен құзыреттi орган арасындағы тiкелей келiссөздердiң қорытындылары бойынша жасалған келiсiм-шарттар жөнiндегi жобаларды iске асыру жөнiнде немесе Қазақстан Республикасы бекiткен халықаралық шарттарға сәйкес "Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" Қазақстан Республикасының Заңында көзделген өлшемдер негiзiнде ұлттық компания құзыреттi органмен келiсе отырып таңдаған немесе айқындаған қазақстандық немесе шетелдiк заңды тұлға (олардың бiрлестiктерi); 33) мұнай-газ құбырларын салу және (немесе) пайдалану - құрлықта, өзендерде, көлдерде, теңiзде және басқа да iшкi су айдындарында мұнай-газ құбырларын салу, төсеу және пайдалану мақсатында жүргiзiлетiн кез келген жұмыстар (операциялар); 34) мұнай мен газдың жер асты қоймалары мен резервуарларын салу және (немесе) пайдалану - жер асты мұнай және газ қоймалары мен резервуарларын салумен және (немесе) пайдаланумен байланысты кез келген жұмыстар; 35) шикi мұнай - табиғи газдан табиғи сұйылу жолымен пайда болған дистиллят және конденсат атауымен белгiлi сұйық көмiрсутектерiн қоса алғанда, қалыпты атмосфералық температура мен қысым кезiнде үлес салмағына қарамастан жер қойнауынан сұйық күйiнде алынатын кез келген көмiрсутектерi; 36) жер қойнауын пайдалану және қорғау жөнiндегi уәкiлеттi орган - жер қойнауын пайдалану және қорғау саласындағы мемлекеттiк реттеудi жүзеге асыратын Қазақстан Республикасының мемлекеттiк органы; 37) табиғи және iлеспе газды кәдеге жарату - табиғи және iлеспе газды технологиялық қажеттiктер үшiн пайдалану және (немесе) оны тауарлы өнiмге дейiн дайындау мақсатында оны кен орнында кәсiпшiлiк жинауды қамтамасыз ету.";
- 5) 2-баптың 4-тармағындағы "Республикасы қатысушы болып табылатын" деген сөздер "Республикасы бекiткен" деген сөздермен ауыстырылсын;
- 6) 4-бап мынадай редакцияда жазылсын:
- 8) Мұнай операцияларын жүргiзуге және келiсiм-шарттың талаптарына қатысты ақпаратты беру "Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес жүргiзiледi.";
- 7) 5-бапта:
- 5) тармақшадағы "айналадағы" деген сөз "қоршаған" деген сөзбен ауыстырылып, "табиғи" деген сөз алып тасталсын; мынадай мазмұндағы 6-5) тармақшамен толықтырылсын: "6-5) жағалау жиегiнiң нақты орналасқан жерiн айқындау тәртiбiн бекiтедi;"; 9-1) тармақша алып тасталсын; мынадай мазмұндағы 10) және 11) тармақшалармен толықтырылсын: "10) конкурсқа, оның iшiнде ұлттық компанияның үлестiк қатысуымен, қойылуға жататын блоктардың тiзбесiн бекiтедi; 11) мұнай операцияларын жүргiзу кезiнде тауарларды, жұмыстарды және көрсетiлетiн қызметтердi сатып алу ережелерiн бекiтеді.";
- 8) 6-бапта: 1-тармақта: мынадай мазмұндағы 1-1) тармақшамен толықтырылсын: "1-1) тiкелей келiссөздер негiзiнде мұнай операцияларын жүргiзу құқығын беру;"; 2) тармақшадағы "тәуелсiз сараптама" деген сөздер "сараптама" деген сөзбен ауыстырылсын; 3) тармақша мынадай редакцияда жазылсын: "3) келiсiм-шартқа қол қою және оны тiркеу;"; мынадай мазмұндағы 3-1) тармақшамен толықтырылсын: "3-1) Қазақстан Республикасының заңдарымен белгiленген өкiлеттiктерге сәйкес келiсiм-шарттарда Қазақстан Республикасының мүдделерiн бiлдiру;"; мынадай мазмұндағы 6-1) тармақшамен толықтырылсын: "6-1) Қазақстан Республикасының Үкiметiне конкурсқа қойылатын, оның iшiнде ұлттық компанияның үлестiк қатысуымен қойылатын блоктардың тiзбесi бойынша ұсыныстар әзiрлеу;"; 7-1) тармақшада "инвестициялық бағдарламалардың конкурсын дайындау мен ұйымдастыруды жүзеге асырады және" деген сөздер алып тасталып, "келiссөздер жүргiзедi;" деген сөздер "конкурсты әзiрлеу мен ұйымдастыруды жүзеге асырады;" деген сөздермен ауыстырылсын; 7-3) тармақша мынадай редакцияда жазылсын: "7-3) мұнай операцияларын жүргiзуге арналған келiсiм-шарттар талаптарының сақталуына мониторингтi және бақылауды жүзеге асырады;"; 2-тармақтың 2) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын: "2) кен орындарының қорына мемлекеттiк сараптама жүргiзiп, өнеркәсiптiк санаттар қорларының бар екенi расталғаннан кейiн ғана өндiруге арналған конкурс өткiзуге және келiсiм-шарттар жасауға мiндеттi.";
- 9) 7-баптың 2) тармақшасы мынадай редакцияда жазылсын: "2) өңiрдiң экономикалық және экологиялық ерекшелiктерiн ескере отырып, өңiрдiң тиiстi аумағында Қазақстан Республикасының мұнай-газ саласын дамытудың мемлекеттiк бағдарламасының iске асырылуына қатысуға құқылы;";
- 10) 7-1-бапта: 2) тармақша мынадай редакцияда жазылсын: "2) Қазақстан Республикасының Үкiметi айқындайтын тәртiппен және келiсiм-шартта бекiтiлген өкiлеттiктер шегiнде ұлттық компанияның үлестiк қатысуын көздейтiн мердігерлермен жасалған келісім-шарттарда мемлекет мүддесiн бiлдiру;"; мынадай мазмұндағы 2-1), 2-2) және 2-3) тармақшалармен толықтырылсын: "2-1) Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң шешiмi бойынша келiсiм-шарттарда үлестiк қатысу арқылы конкурс жеңiмпаздарымен бiрлесiп мұнай операцияларын жүргiзу; 2-2) оларға тiкелей келiсiм негiзiнде ұсынылған блоктарда мұнай операцияларын жүргiзу; 2-3) мұнай-газ саласында бiрыңғай мемлекеттiк саясатты iске асыруға қатысу;"; 4) тармақша мынадай редакцияда жазылсын: "4) Қазақстан Республикасының мұнай-газ операцияларын жүзеге асыру жөнiндегi халықаралық және iшкi жобаларына Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген тәртiппен қатысу;"; мынадай мазмұндағы 5) - 7) тармақшалармен толықтырылсын: "5) Қазақстан Республикасының көмiрсутегi шикiзатын тасымалдау жөнiндегi халықаралық және iшкi жобаларына Қазақстан Республикасының заңдарында белгiленген тәртiппен қатысу; 6) келiсiм-шарттардың орындалу барысы туралы Қазақстан Республикасы Үкiметiнiң жыл сайынғы есептерiн әзiрлеуге қатысу; 7) көмiрсутегiн барлау, әзiрлеу, өндiру, өңдеу, сату, тасымалдау, мұнай-газ құбырлары мен мұнай-газ кәсiпшiлiгi инфрақұрылымын жобалау, салу, пайдалану мәселелерi жөнiндегi корпоративтiк басқаруды және мониторингтi жүзеге асыру болып табылады."; мынадай мазмұндағы екiншi-бесiншi бөлiктермен толықтырылсын: "Ұлттық компания мердiгер болып табылатын келiсiм-шарттар бойынша Қазақстан Республикасының пайдасына қол қою бонусын төлеу, сондай-ақ бiрлескен қызмет туралы шартта өзгеше көзделмесе, барлауды қаржыландыруды оның стратегиялық серiктесi жүргiзедi. Құзыреттi орган жосықсыз мердiгермен барлауға, өндiруге, бiрлескен барлау мен өндiруге арналған келiсiм-шартты бұзған кезде ұлттық компания келiсiм-шарттық аумақты өз қарамағына алады. Құзыреттi орган келiсiм-шартты бұзған кезде көрсетiлген аумақтағы бұрынғы мердiгердiң мүлкi, ғимараттары, жабдықтары белгiленген тәртiппен республиканың меншiгiне өтедi. Ұлттық компания және құзыреттi орган бұрын қолданылған келiсiм-шартқа белгiленген тәртiппен қажеттi өзгерiстер енгiзедi. Ұлттық компания келiсiм-шарттарда мiндеттi үлестiк қатысумен мемлекеттiк мүдделердi бiлдiру мақсатында операторды құру кезеңiнде оператордың жарғылық капиталының кем дегенде елу процентiн иеленуге тиiс.";
- 11) мынадай мазмұндағы 7-2-баппен толықтырылсын:
- 15) "7-2 бап. Ұлттық компанияның үлестiк қатысу арқылы мұнай операцияларын жүргiзуi